Met het innovatieve koelsmeermiddel rhenus FU 800 heeft Rhenus Lub op de KSS-beurs in Stuttgart een vloeistof gepresenteerd die vrij is van amines, boorzuur en formaldehydeafzettingen. Volgens de fabrikant voldoet het nieuwe product aan de strengste eisen op het gebied van gezondheidsbescherming en is het bovendien niet onderworpen aan etiketteringsverplichtingen.
Rhenus Lub heeft bij Starrag AG in Mönchengladbach een interessante test uitgevoerd. Rhenus Lub had daar het nieuwe koel- en smeermiddel gepresenteerd, zonder expliciet te wijzen op de bijzondere samenstelling. De klant was dus in eerste instantie alleen gefocust op de prestaties. Michael Bleckmann, Head of Manufacturing bij de Starrag Group en daarmee algemeen verantwoordelijk voor de verspaningsprocessen binnen de Starrag Group, was enthousiast over de resultaten: „rhenus FU 800 heeft duidelijk aan alle prestatie-eisen voldaan. We hebben een zeer goed spoelvermogen en een goed schuimgedrag vastgesteld. De verversingsintervallen waren indrukwekkend.“ Nog steeds geloven veel gebruikers dat een krachtig koelsmeermiddel absoluut de toevoeging van aminen en boorzuur nodig heeft. Volgens de fabrikant weerlegt rhenus FU 800 dit vooroordeel op indrukwekkende wijze. In talrijke praktijktests heeft het innovatieve koelsmeermiddel bewezen dat het minstens even krachtig is als vloeistoffen die amines en boorzuur bevatten. Bovendien zouden de tests hebben aangetoond dat rhenus FU 800 universeel kan worden ingezet bij veeleisende verspaningsbewerkingen, bijvoorbeeld in de luchtvaartindustrie, waar talrijke werkstukken uit massief materiaal – van grijs gietijzer via aluminium tot titanium – moeten worden gefreesd. Bij 14 klanten is op 18 machines en installaties getest, waarbij het nieuwe koelsmeermiddel nog niet tegen zijn prestatielimieten is aangelopen. Bij de innovatieve samenstelling van rhenus FU 800 volgt de fabrikant van Rhenus Lub een eenvoudig principe: de beste aanpak is het vermijden van potentiële gevarenbronnen.
Veilig blijven
Wetenschappers en fabrikanten zijn al lange tijd in discussie over ingrediënten en grenswaarden. Wat vandaag als onschadelijk wordt beschouwd, kan morgen al als een risico voor de gezondheid worden aangemerkt. Gebruikers zitten daarom aan de veilige kant als ze bij voorbaat ingrediënten vermijden waarvan nu al het gevaar bestaat dat ze op een bepaald moment aan beperkingen onderworpen zouden kunnen worden. Wat dus niet in de vloeistoffen zit, kan überhaupt geen huidirritaties of zelfs andere schade veroorzaken. De verantwoordelijkheid voor de bescherming van de medewerkers ligt weliswaar altijd bij de ondernemer, maar volgens Rhenus Lub begint deze al bij de productie van koelsmeermiddelen. „Wij zien moderne arbeidsveiligheid als een preventieve maatregel die wij onze klanten, de gebruikers in de metaalverwerkende industrie, bieden“, zegt dr. Hans-Jürgen Schlindwein, hoofd Onderzoek & Ontwikkeling voor koelsmeermiddelen bij Rhenus Lub. De naleving van veiligheids- en gezondheidsrichtlijnen en milieubescherming is daarom stevig verankerd in het bedrijf en wordt gewaarborgd door kwaliteitsmanagement- en arbeidsveiligheidsmanagementsystemen zoals ISO 9001, 14001 en OHSAS 18001. „Ook bij de samenstelling van onze koelsmeermiddelen houden we ons aan deze eisen“, bevestigt dr. Schlindwein. „Bij de samenstelling van rhenus FU 800 hebben we consequent afgezien van alle ingrediënten waarover momenteel heftig wordt gediscussieerd. Daarmee is onze nieuwe vloeistof het schoolvoorbeeld van een moderne koelsmeermiddel dat alle positieve eigenschappen in zich verenigt – veilig, krachtig, zonder etiketteringsplicht en daarmee klaar voor de toekomst van de verspanende industrie.“
Nieuw emulgatorsysteem remt schuimvorming
Bij de samenstelling van rhenus FU 800 hebben de onderzoekers van de smeermiddelspecialist uit Mönchengladbach naar eigen zeggen een nieuwe weg ingeslagen. Ze zien consequent af van toevoegingen die amine- en boorzuur bevatten, evenals van een formaldehyde-depot. Bovendien is speciaal voor rhenus FU 800 een nieuw emulgatorsysteem ontwikkeld dat minder schuimt en een goed terugspoelvermogen heeft. Waarom geen ingrediënten die amines en boorzuur bevatten? Dr. Hans Jürgen Schlindwein legt uit: „De consequent aminevrije samenstelling van de koelsmeermiddelen voorkomt de gevreesde vorming van nitrosaminen. Ook de vorming van deze kankerverwekkende verbinding uit verontreinigingen die in amines kunnen voorkomen, is vanwege de afwezigheid van amines niet mogelijk.“ Bovendien wordt ook afgezien van boorzuur. Volgens de nieuwste wetgeving van de Europese Unie wordt boorzuur namelijk verdacht van reproductietoxiciteit en daarmee schadelijk te zijn voor het menselijk erfelijk materiaal. Daar komt nog bij dat er wordt afgezien van een formaldehyde-depot. Het gebruik van formaldehyde-reservoirs in koelsmeermiddelen voorkomt bacteriële besmetting. Door de indeling van formaldehyde, de basiscomponent van de formaldehyde-reservoirs, als kankerverwekkend 1B bestaat het risico dat ook formaldehyde-reservoirs als zodanig worden ingedeeld. „Maar het kan ook zonder“, benadrukt dr. Hans Jürgen Schlindwein. „Ongeacht wettelijke voorschriften en verordeningen hebben we een manier gevonden om deze stoffen te vervangen door innovatieve samenstellingen of ingrediënten. En dat zonder de pH-waarde te verhogen.“ Daardoor is rhenus FU 800 vrijgesteld van etiketteringsplicht. Voor gebruikers in de metaalverwerkende industrie levert dit ook bedrijfseconomische voordelen op. De etikettering moet worden aangebracht en gecontroleerd en vereist opleidingen van medewerkers. Aan machines en installaties zijn onder bepaalde omstandigheden kostbare aanpassingen voorgeschreven. „Voor gebruikers is het daarom niet meer dan logisch om te werken met koelsmeermiddelen die niet etiketteringsplichtig zijn – en die werken bij pH-waarden die, met name bij de aminevrije koelsmeermiddelen, zorgen voor een zeer goede huidverdraagzaamheid“, is dr. Hans-Jürgen Schlindwein ervan overtuigd.
Bron: „Kennzeichnungsfrei in die Zukunft“ NC Fertigung, Nr. 06/2015, blz. 62-64