Perfecte landing bij bouwkwaliteit, onderhoud en afvalreductie
Precisie en hightech, stabiliteit en gewichtsvermindering: de eisen die aan onderdelen voor de luchtvaartindustrie worden gesteld, zijn extreem hoog. Dit gaat gepaard met navenant hoge prestatie-eisen bij de productie van de onderdelen – zowel voor materialen zoals aluminium, titanium en composietmaterialen, als voor machines en gereedschappen bij verspaningsprocessen. Een soepel productieproces is daarbij van bijzonder groot belang: met zijn koelsmeermiddelen (KSS), die speciaal zijn ontwikkeld en goedgekeurd voor de bewerking van luchtvaartonderdelen, zorgt smeermiddeldeskundige Rhenus Lub voor een betere kwaliteit van de onderdelen en tegelijkertijd lagere gereedschapskosten.
Herstellers van vliegtuigonderdelen zetten steeds meer in op innovatieve lichtgewichtmaterialen zoals koolstofvezelversterkte kunststoffen (CFK), aluminium en titanium – met als duidelijk doel het bouwen van efficiëntere, kerosinebesparende vliegtuigen. Naast proceszekerheid en nauwkeurige tijdregeling van de processen, is de kwaliteit van de componenten van het allergrootste belang bij de productie. Als er bijvoorbeeld te veel warmte ontstaat tijdens het bewerkingsproces, kunnen er microscheuren, vlekkenvorming of restporositeit op de bewerkte componenten optreden en kunnen de opgegeven productietoleranties niet worden nageleefd. De consequentie: een hoge afkeur en – net als te snel verslijtende werktuigmachines – een belangrijke kostenfactor. En als de vliegtuigbouw zelfs volledig stil komt te liggen door defecte of ontbrekende componenten, ontstaan er kortstondig immense kosten voor alle betrokkenen in de productie- en toeleveringsketen vanaf dat moment.
Voor kwalitatief en economisch de beste resultaten is enerzijds een nauwkeurige kennis van het fabricageproces en de resulterende eigenschappen van de componenten bij de productie van veiligheidskritieke vliegtuigonderdelen onontbeerlijk. Anderzijds ligt de oplossing voor het optimaliseren van het bewerkingsproces in het gebruik van speciale koelsmeermiddelen (KSS).
Vliegtuig: Precisie frezen met de kleinste productietoleranties
Met speciale koel-smeermiddelen worden bij verspaningsprocessen aantoonbaar lagere afwijkingen en een verhoogde maatvastheid bereikt. Ze dragen significant bij aan het verbeteren van het oppervlakteprofiel, verminderen de nabehandeling en verhogen de kwaliteit van het onderdeel. Een extra, doorslaggevend voordeel voor fabrikanten ontstaat aan de kant van de werktuigmachines: door het gebruik van speciale koel-smeermiddelen worden de standtijden van gereedschappen aanzienlijk verlengd, waardoor de kosten voor gereedschappen dalen. Vooral bij de in de luchtvaartindustrie bewerkte hoogvaste materialen zoals titanium of legeringen op nikkelbasis, is dit een doorslaggevende kostenfactor. Want hier veroorzaken verspaningsoperaties vaak extreem hoge gereedschapskosten.
Gerichte kwaliteitsverbetering: correct gebruik van koelsmeermiddelen
Of het nu gaat om frezen, draaien, boren of slijpen van onderdelen voor de romp, ribben, turbines, het landingsgestel of de vleugels: „Het is gebruikelijk dat koelsmeermiddelen bij alle klassieke verspaningswerkzaamheden in de luchtvaartindustrie worden ingezet“, aldus Daniele Kleinmann, hoofd productmanagement koelsmeermiddelen bij Rhenus Lub. „De keuze van de juiste koelsmeermiddel is echter van doorslaggevend belang. Pas dan bereiken fabrikanten de hoogste productiezekerheid en verbeterde kwaliteit bij meer productieve uren.“ Als een van de toonaangevende smeermiddelenfabrikanten beschikt Rhenus Lub over meer dan 20 jaar branche-expertise in de luchtvaartindustrie. Ervaring waarmee de juiste producten voor de uiteenlopende bewerkingen en materialen in deze veeleisende branche kunnen worden ontwikkeld en klanten betrouwbaar kunnen worden geadviseerd.
Hoe belangrijk dit is, illustreert Jörg Kummerow, hoofd Verkoop KSS Duitsland Zuid en specialist voor de luchtvaartsector bij Rhenus Lub, aan de hand van het productieproces van een turbine: „Turbineschoepen van legeringen op nikkelbasis (bijv. Inconel 718), ventilatorschijven van titanium en motorbehuizingen van Waspaloy worden allemaal op verschillende manieren bewerkt. Om elk bewerkingsproces met de juiste koel- en smeervloeistof te optimaliseren, is het belangrijk om rekening te houden met alle factoren. Expertise is daarom de sleutel tot ons succes. Want alleen als we alles weten over het productieproces en de eigenschappen van materialen en componenten, kunnen we de juiste keuze maken.“
Zo moet een koelsmeermiddel voor de verspaning van legeringen op nikkelbasis (zoals bijvoorbeeld Inconel of Waspaloy) bijzonder effectieve smerende eigenschappen hebben. Bij het verspanen van titanium is een krachtige combinatie van koel- en smeereffect van cruciaal belang – hiervoor wordt met name rhenus TU 560 aanbevolen.
Dat is precies wat de experts van Rhenus Lub vaststellen door de werktuigmachine, het gereedschap en het koel- en smeermiddel nauwkeurig op elkaar af te stemmen, om de klant uiteindelijk aanzienlijke en duurzame vooruitgang te bieden.

Kwaliteitsborging in de luchtvaart – hoge eisen en goedkeuringen
Voor het gebruik van KSS bij de productie van bepaalde componenten stellen vliegtuigfabrikanten duidelijk gespecificeerde eisen aan de hoogwaardige smeermiddelen. Deze omvatten
- lange Standtijden, om economisch best mogelijke resultaten te behalen.
- een economisch verloopgedrag dat een efficiënt verbruik van de koelsmeerstof garandeert.
- een goed was- en spoelvermogen, dat de reinheid van componenten en machines verbetert.
En vaak mag een koelsmeermiddel pas gebruikt worden als het een zogenaamde luchtvaartgoedkeuring kan overleggen. „Voor een goedkeuring worden onze koelsmeermiddelen in combinatie met de materialen nauwkeurig getest, zodat ze geen schade aan onderdelen veroorzaken die tot afkeur zouden leiden“, legt luchtvaartexpert Kummerow uit. Door de procedure van luchtvaartgoedkeuringen kunnen zowel leveranciers als fabrikanten er zeker van zijn dat de gebruikte koelsmeermiddelen geen negatieve invloed hebben op de verwerkte materialen.
Een groot aantal van de hoogwaardige smeermiddelen van Rhenus Lub beschikt over dergelijke luchtvaartcertificeringen van diverse toonaangevende bedrijven in de sector, zoals Airbus, Rolls-Royce, MTU, Safran, Premium Aerotec of Embraer – „en we breiden onze certificeringen voortdurend uit“, voegt Kleinmann toe.
Nog een pluspunt van rhenus KSS: Milieu- en arbeidsbescherming
Ook op het gebied van veiligheid en bescherming levert het gebruik van koelsmeermiddelen positieve resultaten op – met name bij de bewerking van composietmaterialen. Deze bewerking vindt doorgaans droog plaats, wat aanzienlijke nadelen met zich meebrengt: onder andere een korte levensduur van het gereedschap, onvoldoende kwaliteit van de onderdelen en de vorming van gezondheidsschadelijk fijnstof. Ook hier biedt Rhenus Lub voorbeeldige oplossingen voor de bewerking van composietmaterialen: zijn speciale koelsmeermiddelen rhenus XT 46 FC en rhenus XY 190 FC voor de natte bewerking van koolstof en andere samengestelde lichtgewichtmaterialen.
Bij het verspanen wordt vrijkomend fijnstof automatisch gebundeld en weggespoeld door het koelsmeermiddel. Dit bespaart extra ventilatie- en filterinstallaties die bij droog verspanen geïnstalleerd zouden moeten worden – een kostbare uitrusting die echter noodzakelijk en voorgeschreven is voor voldoende bescherming tegen vezelstof.
Bovendien dragen bij veel KSS-producten van Rhenus Lub de goede huidverdraagzaamheid, de afwezigheid van SVHC-bestanddelen en GHS-pictogrammen, en de indeling in watergevaarlijkheidsklasse (WGK) 1 bij aan de milieu- en arbeidsveiligheid en daarmee aan een hoge acceptatie in de luchtvaartindustrie. „Bovendien worden in de luchtvaart graag koelsmeermiddelen gebruikt die geen boorzuur en geen formaldehyde bevatten. Deze stoffen kunnen namelijk ook schadelijk zijn voor de gezondheid“, voegt Kummerow toe.

Van productie tot montage – de Rhenus Lub als trouwe metgezel
Van het verspanen van stabiele lichtgewichtmaterialen en het verbeteren van het frezen met micrometerprecisie tot het vergemakkelijken van de laatste montagewerkzaamheden: de hoogwaardige smeermiddelen van Rhenus Lub begeleiden het gehele productieproces van een vliegtuig. Zo leveren koelsmeermiddelen van Rhenus Lub een aanzienlijke bijdrage aan de kwaliteitsborging van vliegtuigonderdelen en zorgen ze tegelijkertijd voor economische besparingen voor fabrikanten en toeleveranciers, waardoor deze concurrerender worden.